Yeşil Mutabakat Eylem Planı (2026–2030) Yürürlüğe Girdi: Türkiye’nin Güncellenen Yeşil Dönüşüm Yol Haritası
Yeşil Mutabakat Eylem Planı (2026–2030), 9 Kasım 2026 tarihinde Cumhurbaşkanı imzasıyla kabul edilerek 10 Kasım 2026 tarihli ve 33426 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2026/12 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile yürürlüğe girmiştir. Ticaret Bakanlığı koordinasyonunda hazırlanan ve Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefine dayanan bu yeni strateji belgesi, yeşil ve dijital dönüşümün birlikte ele alındığı “ikiz dönüşüm” yaklaşımıyla kurgulanmıştır.
Meta Description: Yeşil Mutabakat Eylem Planı (2026–2030), 2026/12 sayılı Genelge ile yürürlüğe girdi. 11 ana başlık, 41 hedef ve 142 eylemin şirketlere ve sanayiye etkilerini inceleyin.
1. 2021 Planından 2026–2030 Dönemine: Kapsam Nasıl Genişledi?
16 Temmuz 2021 tarihinde yayımlanan ilk Yeşil Mutabakat Eylem Planı (2021/15 sayılı Genelge), Avrupa Yeşil Mutabakatı’na uyum sürecinde temel hazırlık çerçevesini oluşturmuştu. 2026–2030 dönemini kapsayan yeni plan ise küresel ticaretteki ve iklim mevzuatındaki yeni gerçeklikler doğrultusunda kapsamını ve uygulama derinliğini belirgin şekilde artırmıştır:
| Kriter | İlk Plan (2021/15 Genelge) | Yeni Plan (2026–2030 — 2026/12 Genelge) |
| Yürürlük Tarihi | 16 Temmuz 2021 | 10 Kasım 2026 (Resmî Gazete Sayı: 33426) |
| Ana Başlık Sayısı | 9 Ana Başlık | 11 Ana Başlık |
| Hedef Sayısı | 32 Hedef | 41 Hedef |
| Eylem Sayısı | 81 Eylem | 142 Eylem |
| Temel Yaklaşım | AB Yeşil Mutabakatı’na uyum hazırlığı | İkiz Dönüşüm (Yeşil + Dijital) ve 2053 Net Sıfır hedefi |
Resmî Gazete metnine göre yeni dönemin öncelikli odak alanları; iklim mevzuatı ve karbon fiyatlandırma altyapısı, sanayide yeşil dönüşüm, yenilenebilir enerji kapasitesinin artırılması, döngüsel ekonomiye geçiş ve sürdürülebilir üretim olarak belirlenmiştir.
2. Yeni Eylem Planı Şirketleri Neden Doğrudan İlgilendiriyor?
Güncellenen 142 eylem, kamu politikalarının ötesinde doğrudan özel sektörün üretim modellerini, tedarik zinciri yönetimini ve finansal planlamasını şekillendirecek üç ana eksende yoğunlaşmaktadır:
-
Karbon Fiyatlandırması (TR-ETS ve Ulusal SKDM):
Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi’nin (TR-ETS) operasyonel olarak uygulanması ve Türkiye’nin kendi ulusal Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın (SKDM) kurulmasına yönelik mevzuat çalışmaları hız kazanmaktadır. Bu durum, karbon maliyetlerinin hem iç piyasada hem de dış ticarette doğrudan finansal bir kalem olarak yönetilmesini zorunlu kılmaktadır.
-
Döngüsel Ekonomi ve Dijital Ürün Pasaportu (DÜP):
Eko-tasarım kriterleri, Dijital Ürün Pasaportu (DÜP / DPP) altyapısı ve üretimde geri dönüştürülmüş hammadde kullanımı önceliklendirilmektedir. Ürünlerin yaşam döngüsü boyunca çevresel ve karbon verilerinin dijital ortamda izlenebilir olması, özellikle Avrupa pazarına ihracat yapan sektörler için temel giriş şartı haline gelmektedir.
-
Yeşil Finansman ve Sürdürülebilirlik Raporlaması:
Yeşil dönüşüm yatırımlarının hayata geçirilebilmesi için finansmana erişim mekanizmalarının geliştirilmesi ve kurumsal sürdürülebilirlik raporlaması (TSRS, GRI vb.) altyapısının güçlendirilmesi hedeflenmektedir. Finans kuruluşları nezdinde doğrulanabilir sürdürülebilirlik verisine sahip olmayan işletmelerin kredi ve teşvik mekanizmalarına erişimi giderek zorlaşacaktır.
3. Nötr Karbon Değerlendirmesi ve Çözüm Ortaklığı
2026–2030 Yeşil Mutabakat Eylem Planı ile birlikte iş dünyası için artık “yeşil dönüşüm bir tercihtir” yaklaşımı geçerliliğini yitirmiştir. Yeşil dönüşüm; kurumsal düzeyde ölçülebilir, raporlanabilir ve bağımsız olarak denetlenebilir bir yasal ve ticari yükümlülük haline gelmiştir.
Nötr Karbon Sürdürülebilirlik Danışmanlık A.Ş. olarak sanayi ve ihracatçı firmaların bu yeni döneme eksiksiz hazırlanması için;
-
Kurumsal (ISO 14064-1) ve ürün bazlı (ISO 14067 / LCA) karbon ayak izi hesaplamaları,
-
TR-ETS ve SKDM (CBAM) uyum, veri altyapısı ve ön doğrulama süreçleri,
-
Dijital Ürün Pasaportu (DÜP) ve eko-tasarım hazırlıkları,
-
TSRS ve GRI uyumlu sürdürülebilirlik raporlaması ve yeşil finansman projelendirmesi
alanlarında uçtan uca teknik danışmanlık ve çözüm ortaklığı sunuyoruz.

