GRI Standartları ve GRI 102 İklim Değişikliği: İklim Raporlamasında 1 Ocak 2027 Dönemi

GRI Standartları ve GRI 102 İklim Değişikliği: İklim Raporlamasında 1 Ocak 2027 Dönemi

GRI Standartları ve GRI 102 İklim Değişikliği çerçevesi, kuruluşların ekonomi, çevre ve insanlar üzerindeki etkilerini şeffaf bir şekilde raporlamasına yönelik küresel ölçekte en yaygın kullanılan gönüllü sürdürülebilirlik raporlama mimarisini oluşturmaktadır. Küresel Sürdürülebilirlik Standartları Kurulu (GSSB) tarafından yayımlanan GRI 102: İklim Değişikliği 2025 standardı, 1 Ocak 2027 ve sonrasında yayımlanan raporlar için yürürlüğe girmektedir. GRI sisteminde yürürlük tarihi raporlama dönemine değil doğrudan raporun yayım tarihine bağlı olduğundan, 2027 yılı içerisinde yayımlanacak olan 2026 dönemi sürdürülebilirlik raporları da bu yeni standarda tabi olacaktır.

Kurumsal sürdürülebilirlik raporlamasının temelini oluşturan üç Evrensel Standart (GRI 1, GRI 2, GRI 3) ile yeni iklim standardı (GRI 102) arasındaki bütünsel yapı ve uygulama kuralları aşağıda tüm teknik ayrıntılarıyla incelenmiştir.

1. GRI 1: Temel İlkeler 2021 (Foundation 2021)

GRI 1, GRI Standartlarını kullanacak her kuruluşun ilk başvurduğu evrensel standarttır. Sistemin amacını ve yapısını açıklar, temel kavramları tanımlar ve “GRI Standartlarıyla uyumlu” raporlama için karşılanması gereken şartlar ile raporlama ilkelerini belirler (Yürürlük: 1 Ocak 2023 ve sonrası yayımlanan raporlar). Standart metninde “shall” zorunlu şartı, “should” tavsiyeyi, “can” ise seçeneği ifade eder; sözlükteki tanımların kullanılması zorunludur.

GRI Standartlarının Mimarisi ve Dört Temel Kavram

  • Evrensel Standartlar: GRI 1 (Temel İlkeler), GRI 2 (Genel Açıklamalar) ve GRI 3 (Önemli Konular). Uyumlu raporlama yapan her kuruluş bu üç standardı eksiksiz uygular.

  • Sektör Standartları: Kuruluşun faaliyet gösterdiği sektörde muhtemelen önemli olan konuları gösterir; ilgili bir sektör standardı yayımlanmışsa kullanılması zorunludur.

  • Konu Standartları: Önemli bulunan her konu için spesifik açıklamaları içerir (ör. iklim değişikliği, su, iş sağlığı ve güvenliği).

Sistem dört temel kavram üzerine inşa edilmiştir:

  1. Etki (Impact): Kuruluşun faaliyetleri veya iş ilişkileri yoluyla ekonomi, çevre ve insanlar (insan hakları dahil) üzerinde yarattığı ya da yaratabileceği gerçekleşmiş veya potansiyel, olumlu veya olumsuz, kısa veya uzun vadeli etkilerdir.

  2. Önemli Konular (Material Topics): Kuruluşun en önemli etkilerini temsil eden konulardır. GRI’da önemlilik tamamen etki temellidir; bir konunun finansal açıdan önemli görülmemesi, raporlamadan çıkarılması için gerekçe olamaz.

  3. Durum Tespiti (Due Diligence): Olumsuz etkilerin belirlenmesi, önlenmesi, azaltılması ve hesabının verilmesi sürecidir. Kuruluşun etkiye “neden olması”, “katkıda bulunması” veya iş ilişkisi yoluyla “doğrudan bağlantılı olması” sorumluluğun kapsamını belirler.

  4. Paydaş (Stakeholder): Çıkarları kuruluşun faaliyetlerinden etkilenen veya etkilenebilecek kişi ve gruplardır (tedarik zinciri çalışanları ve gelecek nesiller gibi kuruluşla doğrudan ilişkisi olmayanlar dahil).

İki Kullanım Yolu: “GRI ile Uyumlu” ve “GRI’ye Atıfla”

Kriter GRI ile Uyumlu (In Accordance) GRI’ye Atıfla (With Reference)
Kapsam Tüm önemli konular; kuruluşun etkilerine dair kapsamlı resim. Seçilen belirli konular veya standartlar.
Şart Sayısı 9 zorunlu şartın tamamı karşılanmalıdır. 3 şart: İçerik endeksi, kullanım beyanı ve GRI’ye bildirim.
Uygun Olduğu Durum Tam kapsamlı kurumsal sürdürülebilirlik raporu. Raporlamada ilk adım veya belirli bir düzenlemeye/amaca uyum.

“GRI ile Uyumlu” Raporlama İçin 9 Zorunlu Şart ve Çıkarma (Omission) Kuralları

Dokuz şarttan biri dahi karşılanmazsa kuruluş “GRI ile uyumlu” beyanında bulunamaz:

  1. Raporlama ilkelerini uygula: Doğruluk, Denge, Açıklık, Karşılaştırılabilirlik (en az iki önceki dönemle), Bütünlük, Sürdürülebilirlik Bağlamı, Zamanlılık ve Doğrulanabilirlik olmak üzere 8 ilkenin tamamı uygulanır.

  2. GRI 2 açıklamalarını raporla: GRI 2-1 ile 2-5 arası açıklamalarda çıkarma gerekçesine (omission) kesinlikle izin verilmez.

  3. Önemli konuları belirle: Uygulanabilir sektör standardındaki her konu değerlendirilir; önemsiz bulunanlar gerekçesiyle içerik endeksinde listelenir.

  4. GRI 3 açıklamalarını raporla: 3-1 (süreç), 3-2 (konu listesi) ve 3-3 (konu yönetimi) raporlanır; çıkarma gerekçesi yalnızca 3-3 için mümkündür.

  5. Önemli konular için Konu Standardı açıklamalarını raporla: Yalnızca tespit edilen etkilerle ilgili açıklamalar raporlanır; asgari açıklama sayısı yoktur.

  6. Çıkarma gerekçesi ver: Raporlanamayan bir açıklama için yalnızca dört geçerli gerekçe kullanılabilir: Uygulanamaz, Yasal yasaklar, Gizlilik kısıtları (istisnai), Bilgi mevcut değil / eksik (istisnai; bilginin elde edileceği süre ve atılan adımlar belirtilmelidir). 2-1, 2-2, 2-3, 2-4, 2-5, 3-1 ve 3-2 açıklamalarında çıkarma gerekçesine izin verilmez. İstenen bir unsur (komite, politika vb.) kuruluşta yoksa, yokluğunu belirtmek şartı karşılar ve çıkarma gerekçesine ihtiyaç duyulmaz.

  7. GRI içerik endeksini yayımla: Kullanım beyanı, önemli konular, raporlanan açıklamalar, konumları ve çıkarma gerekçeleri endekste yer alır.

  8. Kullanım beyanı ver: Kuruluş adı ve raporlama dönemini içeren standart cümle içerik endeksine eklenir.

  9. GRI’ye bildir: Rapor yayımlandığında reportregistration@globalreporting.org adresine ücretsiz bildirim yapılır.

2. GRI 2: Genel Açıklamalar 2021 (General Disclosures 2021)

GRI 2, raporlayan kuruluşun kimliğini, faaliyetlerini, yönetişim yapısını, politikalarını ve paydaş ilişkilerini ortaya koyan evrensel standarttır (Yürürlük: 1 Ocak 2023). “GRI ile uyumlu” raporlama yapan her kuruluş, önemlilik değerlendirmesinden bağımsız olarak GRI 2’de yer alan 5 bölüm ve 30 açıklamanın tamamını raporlamakla yükümlüdür. GRI 2-2 açıklamasında listelenen şirketler, diğer tüm açıklamaların raporlama kapsamını belirler. Faaliyet raporu veya web sitesinde halihazırda yayımlanan bilgiler raporda tekrar yazılmaz; içerik endeksinde doğrudan konumu gösterilir.

GRI 2 Kapsamındaki 5 Bölüm ve 30 Açıklama

Bölüm Açıklama Kodları Raporlanacak Temel Bilgiler ve Odak Noktaları
1. Kuruluş ve Raporlama Uygulamaları

2-1 – 2-5


(Çıkarma yapılamaz)

2-1: Yasal unvan, ortaklık yapısı, merkez adresi, faaliyet ülkeleri.


2-2: Rapora dahil tüm şirketler, finansal tablolarla farklar, konsolidasyon yaklaşımı.


2-3: Raporlama dönemi, sıklığı, yayım tarihi, iletişim noktası.


2-4: Önceki dönem verilerinde yapılan düzeltmeler, nedenleri ve etkileri.


2-5: Dış güvence politikası ve uygulaması (alınmasa dahi açıklanır); kapsam, standart ve güvence düzeyi.
2. Faaliyetler ve Çalışanlar 2-6 – 2-8

2-6: Sektörler, ürün/hizmet ve pazarlar, tedarik zinciri, aşağı akış kuruluşları ve önemli iş ilişkileri.


2-7: Cinsiyet ve bölge kırılımıyla toplam çalışan sayısı (daimi, geçici, garantisiz saatli, tam/yarı zamanlı; FTE veya kişi sayısı bazında).


2-8: İşi kuruluş tarafından kontrol edilen ancak çalışanı olmayan işgücü (taşeron, ajans çalışanı vb.) sayısı ve yapılan iş.
3. Yönetişim 2-9 – 2-21

2-9 – 2-11: En üst yönetim organı yapısı, komiteler, bağımsızlık/cinsiyet/yetkinlik kriterleri, seçim süreci ve başkanın icracı rolü.


2-12 – 2-14: Etkilerin yönetiminin gözetimi, durum tespiti, yetki devri ve sürdürülebilirlik raporunun en üst organ tarafından onayı.


2-15 – 2-18: Çıkar çatışmalarını önleme, kritik endişelerin iletilmesi, yönetim kurulunun sürdürülebilirlik bilgisi ve performans değerlendirmesi.


2-19 – 2-21: Üst yönetim ücret politikaları (sabit/değişken, geri alım/clawback), ücretin etki hedefleriyle ilişkisi, belirleme süreci ve en yüksek ücretli kişinin yıllık toplam ücretinin diğer çalışanların medyan ücretine oranı.
4. Strateji, Politikalar ve Uygulamalar 2-22 – 2-28

2-22: En üst yöneticinin sürdürülebilir kalkınma strateji beyanı.


2-23 – 2-24: Sorumlu iş davranışı politika taahhütleri (durum tespiti, ihtiyat ilkesi, insan hakları) ve organizasyona yerleştirilmesi.


2-25 – 2-26: Olumsuz etkilerin giderilmesi, şikâyet mekanizmaları ve danışma/endişe bildirme kanalları.


2-27 – 2-28: Dönem içindeki önemli mevzuat ihlalleri, ödenen para cezaları ve üye olunan sektör/savunuculuk kuruluşları.
5. Paydaş Katılımı 2-29 – 2-30

2-29: İletişim kurulan paydaş grupları, nasıl belirlendikleri ve anlamlı katılımın nasıl sağlandığı.


2-30: Toplu iş sözleşmesi kapsamındaki çalışanların oranı ve kapsam dışındakilerin çalışma koşullarının belirlenme biçimi.

3. GRI 3: Önemli Konular 2021 (Material Topics 2021)

GRI 3, kuruluşun önemli konularını (ekonomi, çevre ve insanlar üzerindeki en önemli etkilerini) nasıl belirleyeceğini adım adım açıklayan evrensel standarttır (Yürürlük: 1 Ocak 2023). Standart iki bölümden oluşur: Birinci bölüm dört adımlı metodolojik rehberliği, ikinci bölüm ise zorunlu açıklamaları (3-1, 3-2, 3-3) içerir. 3-1 ve 3-2 için çıkarma gerekçesi kullanılamaz, yalnızca 3-3 için kullanılabilir.

Önemli Konuların Belirlenmesi: 4 Adımlı Süreç ve Değerlendirme Kriterleri

İlk üç adım kuruluşun sürekli yürüttüğü etki yönetimi sürecinin parçasıdır; dördüncü adım ise raporlanacak konuları belirler:

  1. Kuruluşun bağlamını anla: Faaliyetler, iş ilişkileri, sektörel/coğrafi riskler, mevzuat ve paydaşların genel resmi çıkarılır.

  2. Gerçekleşmiş ve potansiyel etkileri belirle: Kendi faaliyetleri ve değer zinciri genelindeki olumlu/olumsuz, kısa/uzun vadeli etkiler tespit edilir (kaynak sınırlıysa öncelik olumsuz etkilere verilir).

  3. Etkilerin büyüklüğünü değerlendir: Etkiler nicel ve nitel analizlerle, paydaş ve uzman istişareleriyle değerlendirilir:

    • Gerçekleşmiş olumsuz etkiler: Ciddiyet kriterine göre değerlendirilir; ciddiyet ölçek (ne kadar ağır), kapsam (ne kadar yaygın) ve telafi edilemezlik (giderilmesi ne kadar zor) unsurlarından oluşur.

    • Potansiyel olumsuz etkiler: Ciddiyet + gerçekleşme olasılığı birlikte değerlendirilir. Potansiyel insan hakları etkilerinde ciddiyet her zaman olasılığın önünde gelir.

    • Olumlu etkiler: Gerçekleşmiş olanlarda ölçek ve kapsam, potansiyel olanlarda ölçek, kapsam ve olasılık esas alınır.

  4. Raporlama için önceliklendir: Etkiler büyüklüklerine göre sıralanır, konular altında gruplanır, bir eşik belirlenir ve varsa zorunlu GRI Sektör Standardı listesindeki konularla karşılaştırılarak en üst yönetim organının onayına sunulur.

Kritik Değerlendirme Kuralları:

  • Göreli Değerlendirme: Bir etkinin ciddiyeti küresel toplamlarla değil, kuruluşun diğer etkileriyle kıyaslanır (ör. şirketin sera gazı emisyonları küresel emisyonlarla kıyaslanarak “önemsiz” sayılamaz).

  • Mahsuplaşma Yoktur: Olumsuz etkiler olumlu etkilerle telafi edilemez; ayrı ayrı önceliklendirilir.

  • Olumsuz Etkilere Dahil Olma Biçimi: Kuruluşun etkiye neden olması, katkıda bulunması veya iş ilişkileri yoluyla doğrudan bağlantılı olması giderim (remediation) sorumluluğunu belirler.

GRI 3 Zorunlu Açıklamaları

  • 3-1 Önemli konuların belirlenme süreci: Etkilerin nasıl belirlendiği, önceliklendirildiği ve sürece katkı veren paydaşlar/uzmanlar.

  • 3-2 Önemli konular listesi: Belirlenen önemli konuların tam listesi ve önceki döneme göre değişiklikler.

  • 3-3 Önemli konuların yönetimi: Her önemli konu için ayrı ayrı raporlanır: (a) etkiler, (b) dahil olma biçimi (kendi faaliyeti mi iş ilişkisi mi), (c) politika ve taahhütler, (d) önleme, azaltma ve giderme aksiyonları, (e) hedefler, göstergeler ve etkinlik izlemesi, (f) paydaş katılımının sürece katkısı.

4. GRI 102: İklim Değişikliği 2025 (Climate Change 2025)

GRI 102, iklim değişikliğini önemli konu olarak belirleyen kuruluşların sera gazı emisyonlarının yanı sıra geçiş planı, uyum planı, adil geçiş, değer zinciri uzaklaştırmaları ve karbon kredilerini raporlamasına yönelik yeni konu standardıdır (Yürürlük: 1 Ocak 2027 ve sonrasında yayımlanan raporlar). GRI 101: Biyoçeşitlilik 2024 ve GRI 103: Enerji 2025 standartlarıyla doğrudan ilişkilidir. Standart; öncelik sırasıyla emisyonlardan kaçınma, emisyonları azaltma ve kalan (residual) emisyonları dengeleme şeklinde işleyen azaltım hiyerarşisini esas alır.

GRI 102 Kapsamındaki 2 Bölüm ve 10 Açıklama

Açıklama Kodu Başlık Raporlanacak Temel Teknik Bilgiler
102-1 Geçiş Planı (İklim Değişikliğinin Azaltımı) Politika ve aksiyonlar; 1,5°C hedefiyle uyum, kullanılan senaryo ve varsayımlar; plan için yapılan toplam harcama (tutar ve toplam harcama içindeki payı); sorumlu yönetişim organları; iş stratejisine entegrasyon; emisyon azaltım ve fosil yakıtlardan çıkış hedefleri; adil geçiş ilkeleriyle uyum; çalışanlar, yerel topluluklar ve biyoçeşitlilik üzerindeki etkiler; lobi faaliyetlerinin planla tutarlılığı. (Plan yoksa nedeni, hazırlık adımları ve takvimi açıklanır).
102-2 Uyum Planı (Adaptation) İklim riskleri ve fırsatlarıyla ilişkili etkiler; uyum politikaları ve aksiyonları; senaryolar ve sıcaklık projeksiyonları; harcama, yönetişim, hedefler ve ilerleme; adil geçişle uyum; insanlar ve biyoçeşitlilik üzerindeki etkiler.
102-3 Adil Geçiş (Just Transition) Geçiş veya uyum çabaları kapsamında işe alınan, işten çıkarılan, başka göreve aktarılan ve yeniden beceri eğitimi alan çalışan sayıları (cinsiyet ve çalışan türü kırılımıyla); yeni çalışanların temel ücretinin yaşam maliyeti tahminiyle karşılaştırması; etkilenen yerel topluluklarla yapılan anlaşmalar.
102-4 Azaltım Hedefleri ve İlerleme Kısa, orta ve uzun vadeli brüt Kapsam 1, 2 ve 3 hedefleri (tCO₂e ve baz yıla göre % olarak); biyojenik $CO_2$, Kapsam 2 yöntemi, kapsanan Kapsam 3 kategorileri ve gazlar; 1,5°C ile uyum; baz yıl ve yeniden hesaplamalar; ilerlemenin kuruluşun kendi girişimlerinden mi yoksa başka etkenlerden mi kaynaklandığı.
102-5 Kapsam 1 Emisyonları Brüt Kapsam 1 emisyonları (tCO₂e): Kyoto Protokolü kapsamındaki 7 gaz ($CO_2, CH_4, N_2O, HFC’ler, PFC’ler, SF_6, NF_3$), en güncel IPCC raporunun 100 yıllık GWP değerleri; gaz bazında kırılım; biyojenik $CO_2$ ayrı; baz yıl; üç kapsamda tutarlı uygulanan konsolidasyon yaklaşımı (özkaynak payı, finansal kontrol veya operasyonel kontrol); emisyon faktörü kaynakları.
102-6 Kapsam 2 Emisyonları Lokasyon bazlı brüt Kapsam 2 emisyonları (zorunlu) ve uygulanabiliyorsa piyasa bazlı emisyonlar; $CO_2, CH_4$ ve $N_2O$; biyojenik $CO_2$ ayrı; baz yıl, konsolidasyon yaklaşımı ve faktör kaynakları. Piyasa bazlı yöntemde sözleşmeye dayalı araçlar kalite kriterlerini karşılamalıdır.
102-7 Kapsam 3 Emisyonları Brüt Kapsam 3 emisyonları ve 15 kategorinin her biri için ayrı kırılım; biyojenik $CO_2$ ayrı; baz yıl, konsolidasyon yaklaşımı ve faktör kaynakları. Bir kategori için veri yoksa “bilgi mevcut değil / eksik” gerekçesi, eksik kısım, nedeni ve tamamlama takvimiyle birlikte belirtilir.
102-8 Emisyon Yoğunluğu Brüt emisyonlara dayalı yoğunluk oranları, kullanılan payda (ör. ton ürün, gelir) ve orana dahil edilen kapsamlar.
102-9 Değer Zincirindeki Uzaklaştırmalar Toplam Kapsam 1 uzaklaştırmaları (sera gazı ticareti hariç) ve depolama havuzu bazında kırılım; kalıcılık riskinin izlenmesi; kullanım amacı; insanlar ve biyoçeşitlilik üzerindeki etkiler; yöntem ve varsayımlar.
102-10 Karbon Kredileri İptal edilen (kullanılan) kredilerin toplamı ve azaltım/uzaklaştırma projesi kırılımı; her proje için adı ve ID’si, türü, iptal seri numarası, tarihi ve vintage’ı, ev sahibi ülke ve sicil; sekiz kalite kriterine uyum; iptal amacı; projelerin insanlar ve çevre üzerindeki etkileri.

GRI 102 Temel Muhasebe ve Karbon Kredisi Kuralları

  • Brüt Raporlama Zorunluluğu: Kapsam 1, 2 ve 3 emisyonları ile azaltım hedefleri ve ilerlemesi; uzaklaştırmalar, sera gazı ticareti (karbon kredileri dahil) ve önlenen emisyonlar hariç tutularak brüt olarak raporlanır. Net rakam üzerinden emisyon raporlaması yapılmaz.

  • Ayrı Açıklama İlkesi: Değer zinciri içindeki uzaklaştırmalar 102-9 altında, satın alınan ve iptal edilen karbon kredileri ise 102-10 altında emisyon envanterinden tamamen ayrı olarak raporlanır.

  • Karbon Kredileri İçin 8 Kalite Kriteri: Raporlanan karbon kredilerinin şu sekiz kritere uyumu açıklanmalıdır:

    1. Ek katkı (Additionality)

    2. Güvenilir baz senaryo (Credible baseline)

    3. Kalıcılık (Permanence)

    4. Sızıntının önlenmesi (Avoidance of leakage)

    5. Tekil ihraç ve talep (Unique issuance and claiming)

    6. Düzenli izleme (Regular monitoring)

    7. Bağımsız geçerli kılma ve doğrulama (Independent validation and verification)

    8. Program yönetişimi (Program governance)

  • Çifte Talep Yasağı: Değer zinciri içindeki azaltım veya uzaklaştırmayı karbon kredisi olarak satan bir kuruluş, bu miktarları kendi 102-4 (hedef ilerlemesi) ve 102-9 (uzaklaştırmalar) raporlamasında kullanamaz.

  • Net Sıfır ve BVCM Sınırı: Uzaklaştırmalar, ancak emisyonlar en az %90 azaltıldıktan sonra kalan (residual) emisyonları dengelemek için kullanılabilir. Değer zinciri dışındaki iklim katkıları (BVCM) net sıfır hedefinde dengeleme olarak sayılmaz.

  • Karşılaştırılabilirlik: Kapsam 1, 2 ve 3 verilerinin cari dönemle birlikte en az iki önceki dönem için sunulması önerilir.

5. Nötr Karbon Değerlendirmesi: Şirketler Nasıl Hazırlanmalı?

GRI Standartları bütünsel bir sistem olarak okunduğunda, raporlamanın artık yalnızca iyi niyetli bir iletişim çalışması değil, kuralları sıkı biçimde denetlenen teknik bir uyum süreci olduğu görülmektedir:

  • Geçerli Uyum Beyanı ve Etki Önemliliği (GRI 1 & GRI 3): Uygulamada en sık karşılaşılan hata, içerik endeksi, standart kullanım beyanı veya GRI’ye resmî bildirim yapılmadan raporun “GRI uyumlu” olarak tanıtılmasıdır. Ayrıca önemlilik analizlerinde yalnızca anket puanlamasına dayalı matrisler oluşturmak yeterli değildir; olumlu ve olumsuz etkilerin ayrı değerlendirilmesi, ciddiyet/olasılık kriterlerinin işletilmesi, değer zincirinin kapsama alınması ve sektörel standart kontrol listesinin doğrulanabilir şekilde belgelenmesi şarttır.

  • Yönetişim ve Konsolidasyon Tutarlılığı (GRI 2): İnsan kaynakları, hukuk, finans ve yönetim kurulu sekretaryası gibi farklı birimlerden veri toplanması gerektiğinden süreç rapor hazırlığının en başında planlanmalıdır. Komite veya politika gibi unsurların bulunmadığı durumlarda gerekçesiz çıkarma yapmak yerine şeffaf bir “yok” beyanı vermek standartla tam uyumludur. Özellikle GRI 2-2‘de tanımlanan raporlama sınırının, kurumsal karbon ayak izi envanterindeki konsolidasyon yaklaşımıyla birebir tutarlı olması kritik bir kontrol noktasıdır.

  • ISO 14064-1 Envanterinden GRI 102’ye Geçiş: GRI 102 hesaplama tarafında GHG Protokolü ile uyumlu olduğundan, halihazırda ISO 14064-1 kurumsal sera gazı envanteri hazırlayan kuruluşlar mevcut verilerinin önemli bir bölümünü kullanabilir. Ancak ISO kategorilerinin Kapsam 1-2-3 yapısına ve 15 Kapsam 3 kategorisine eksiksiz eşlenmesi, biyojenik $CO_2$‘nin ayrı raporlanması ve konsolidasyon yaklaşımının üç kapsamda tutarlı uygulanması ayrıca kontrol edilmelidir.

  • 2026 Verisi ve Erken Hazırlık Zorunluluğu: GRI 102 standardı 1 Ocak 2027’den itibaren yayımlanacak raporlarda yürürlüğe gireceği için, 2027’de yayımlanacak 2026 dönemi raporlarının veri toplama süreci bugünden bu standarda göre kurgulanmalıdır. Geçiş planı ve bu plana ayrılan finansal harcama (CapEx/OpEx) verileri finans ve strateji birimlerinin katılımını gerektirmektedir. Aynı şekilde karbon kredisi kullanan şirketlerin 8 kalite kriterini ve seri numaralarını belgeleyecek tedarik yapısını kurması, kredi üreten şirketlerin ise çifte talebi önleyecek kayıt mimarisini oluşturması kritik hale gelmiştir.

(Not: Bu çalışma GRI 1, GRI 2, GRI 3 ve GRI 102 standartlarının bilgilendirme amaçlı Türkçe özetidir; resmî çeviri niteliği taşımaz. Uygulama ve uyum değerlendirmelerinde GSSB tarafından yayımlanan İngilizce orijinal metinler esas alınmalıdır).