EUDR: Komisyon Ürün Kapsamını Güncelledi ve Dijital Araçları Sadeleştirdi

“Benim ürünüm EUDR kapsamında mı?” Bu sorunun cevabı 13 Temmuz’da bazı ürünler için değişti.

Avrupa Komisyonu (DG ENV — Çevre Genel Müdürlüğü), 13 Temmuz 2026’da AB Ormansızlaşma Tüzüğü’nün (EUDR) uygulanmasını desteklemek üzere iki düzenleme kabul etti: ürün kapsamını güncelleyen bir delege tüzük (Delegated Act) ve yükümlülük beyanlarının sunulacağı Bilgi Sistemi’nin işleyişini belirleyen bir uygulama tüzüğü (Implementing Act). Bu adımlar, Aralık 2025’te uzlaşılan yasal değişikliğin ve Mayıs 2026’da sunulan sadeleştirme paketinin tamamlayıcısıdır.

Kapsamdaki ana emtia listesi DEĞİŞMEDİ. EUDR yedi emtiayı kapsamaya devam ediyor: sığır, kakao, kahve, palm yağı, kauçuk, soya ve odun. Değişiklik, bu emtiyalardan türetilen ürünler listesinde yapıldı. Delege tüzük henüz yürürlükte değildir; inceleme için Avrupa Parlamentosu ve Konsey’e gönderilecektir.

Ürün Kapsamında Yapılan Değişiklikler

Delege tüzük, EUDR’nin Ek I (Annex I) listesini paydaş istişaresi ve kamuoyu görüşü sonrasında güncelliyor:

Kapsamdan Çıkarılanlar: Sığır derisi ve deri ürünleri, sırt kaplama (re-treaded) lastikler, ekim amaçlı soya fasulyesi, vulkanize kauçuktan eşyalar, konveyör ve transmisyon kayışları, uçak ve motorlu taşıt koltukları.
Kapsama Eklenenler: Çözünebilir (hazır) kahve, belirli palm yağı türevleri, dondurulmuş sığır dili.
Geçiş Süresi: Kapsama yeni eklenen ürünler için yükümlülük 30 Aralık 2027’de başlayacak — firmalara hazırlık süresi tanımak için.
Muafiyetler: Numuneler ile analiz, inceleme ve test amaçlı ürünler kapsam dışında tutuldu; atık, kullanılmış/ikinci el ürünler, ambalaj malzemesi ve gibi ürün üretiminde kullanılan ürünler için hedefli muafiyetler getirildi.

Bilgi Sistemi (Information System)

Uygulama tüzüğü, EUDR Bilgi Sistemi için teknik kuralları belirliyor.
Mikro ve küçük birincil operatörler için basitleştirilmiş beyan imkânı ve otomatik API’ler için güncellenmiş teknik özellikler getiriliyor.
Sistem, gerekli teknik güncellemelerin ardından Haziran sonunda yeniden açıldı; ek işlevler yaz boyunca eklenecek.
Komisyon, firmalar için Temmuz sonundan itibaren eğitim oturumları başlatacak.

Uygulama Takvimi (Kritik)

30 Aralık 2026: Büyük ve orta ölçekli operatörler ile AB Kereste Tüzüğü (EUTR) kapsamındaki mikro/küçük operatörler için yükümlülük başlıyor.
30 Haziran 2027: Diğer mikro ve küçük operatörler için yükümlülük başlıyor.
30 Aralık 2027: Kapsama yeni eklenen ürünler (hazır kahve, belirli palm yağı türevleri, dondurulmuş sığır dili) için yükümlülük başlıyor.

Türk İhracatçıları İçin Etkisi

EUDR, AB pazarına sürülen veya AB’den ihraç edilen ürünlerin ormansızlaşmaya yol açmadığını kanıtlamayı zorunlu kılar. Türkiye’den AB’ye kapsamdaki emtia veya türev ürün ihraç eden firmalar; ürünün ormansızlaşmadan arınmış (deforestation-free) olduğunu, üretim ülkesinin ilgili mevzuatına uygun üretildiğini ve coğrafi konum (geolocation) verisiyle izlenebilir olduğunu belgelemek zorundadır.

Bu güncelleme iki açıdan önemlidir: Birincisi, kendi ürününüzün hâlâ kapsamda olup olmadığını yeni Ek I listesine göre teyit etmek gerekir — bazı deri ve kauçuk ürünleri çıkarıldı, bazı kahve ve palm yağı türevleri eklendi. İkincisi, Bilgi Sistemi’nin yeniden açılması ve eğitimlerin başlaması, hazırlık penceresinin fiilen açıldığı anlamına gelir. 30 Aralık 2026 artık uzak değil.

Nötr Karbon Değerlendirmesi

Bu paket, EUDR’nin ertelenmediğini, aksine uygulamaya hazırlandığını gösteriyor. Sadeleştirme, yükümlülüğü kaldırmıyor; yalnızca kapsamı netleştiriyor ve araçları kullanılabilir hale getiriyor. Firmaların yapması gereken ilk şey, güncellenmiş Ek I listesine göre kapsam kontrolü yapmaktır; çünkü “benim ürünüm kapsamda mı?” sorusunun cevabı 13 Temmuz itibarıyla bazı ürünler için değişmiştir. Delege tüzük Parlamento/Konsey incelemesinde olduğundan nihai metinde küçük değişiklikler olabilir; bu nedenle kesin kapsam teyidi yürürlük sonrası yapılmalıdır.

Ürününüzün güncel EUDR kapsamını birlikte kontrol edelim.